De Amerikaanse minister van defensie Donald Rumsfeld, van joodse origine, heeft eigenhandig goedgekeurd dat gevangenen bedreigd konden worden met honden, onder dwang geschoren of naakt ondervraagd. Dat blijkt uit meer dan 250 bladzijden documenten die het Witte Huis gisteren onder enige druk heeft vrijgegeven.
Rumsfeld gaf de toelating voor de praktijken op 2 december 2002. Destijds betrof die aanpak enkel de in Afghanistan gevangen genomen al-Qaidaterroristen, of Talibanstrijders die in de VS-marinebasis Guantanamo op Cuba werden ondergebracht. In een memorandum zeven weken later trok de Pentagonbaas de toelating voor die methodes grotendeels weer in, en dienden deze ondervragingstechnieken “geval per geval” bekeken te worden.
Uit de Pentagondocumenten blijkt ook dat Rumsfeld technieken goedkeurde zoals het laten rechtopstaan van gevangenen, hen dertig dagen lang te isoleren, of kappen over hun hoofd te trekken. Nieuwszender CNN meldde dat Rumsfeld tevens zijn fiat had gegeven aan de beruchte en sinds lang beproefde techniek van ‘water-boarding’ (waarbij de ondervraagde het gevoel heeft dat hij verdrinkt), maar dat werd door het Pentagon “ten stelligste” ontkend.
Niet in het vrijgegeven materiaal besloten is het inmiddels beruchte document van het ministerie van justitie van 1 augustus 2002. Die memo bevat formuleringen die Bush het recht geven om in tijden van oorlog internationale akkoorden die alle vormen van foltering verbieden, naast zich neer te leggen. Het Witte Huis nam dinsdag overigens “afstand” van die memo, omdat die, zo schreef woensdag de krant Washington Post, de “verkeerde indruk” wekt dat het folteren van gevangenen wettelijk verdedigbaar zou zijn.
De Britse krant The Guardian stelde vorige week nochthans dat ook gevangenen in Afghanistan “routineus werden gemarteld en vernederd als deel van het ondervragingsproces”. Omdat de gebruikte methodes als twee druppels water lijken op de folterpraktijken in de Iraakse Abu Ghraib gevangenis, concludeerde The Guardian dat er een “vast patroon” wordt gevolgd in de behandeling van gevangenen.