“Onze gemeenten staan op de rand van het faillissement.” Die noodkreet stuurde Paul Furlan, de nieuwe voorzitter van de Unie van Waalse Steden en Gemeenten (UWSG) vandaag de wereld in. De gemeentefinanciën lopen gevaar. Tegen 2010 dreigt het globale tekort van de Waalse gemeenten op te lopen tot 216 miljoen euro, waarschuwde hij.
Volgens Furlan vertoont meer dan één Waalse gemeente op vier een tekort op de begroting en heeft één op vier zelfs zijn begroting voor 2007 niet rondgekregen. De Unie somt vier oorzaken op voor die toestand: de daling van de inkomsten uit de opcentiemen op de personenbelasting sinds de fiscale hervorming, het gemeentefonds is in elkaar gezakt, een reeks opdrachten die ondergefinancierd worden en nieuwe verplichtingen waar geen middelen tegenover staan.
Om uit de impasse te raken, pleit Furlan voor een ‘new deal’ - een financieel stabiliteitspact tussen de gemeenten, de gewesten en het federale niveau. Daarin moet de budgettaire neutraliteit van beslissingen die op een ander niveau zijn genomen en die een impact hebben op de gemeenten, centraal staan, net als een herfinanciering van het gemeentefonds, een gemoderniseerde gemeentelijke fiscaliteit en een vereenvoudiging van de financieringsmechanismen van de gemeenten.
De Waalse regering werd op haar tekortkomingen gewezen, vooral dan wat de hervorming van het gemeentefonds betreft, waar al geruime tijd op wordt gewacht. Het aandeel van dat fonds in de gemeentelijke inkomsten moet opnieuw stijgen tot minstens 25 procent, vindt de Unie. Ze vraag 200 miljoen euro extra en een link van het Fonds met de levenskost.