De voormalige president van Zuid-Afrika Frederik de Klerk vreest dat de Afrikaanse taal binnenkort zal uitsterven. Dat heeft de Nobelprijswinnaar zaterdag gezegd tijdens de viering van het 125-jarig bestaan van de Nederlands-Zuidafrikaanse Vereniging (NZAV) op de Vrije Universiteit van Amsterdam.

Volgens De Klerk spreken ongeveer zes miljoen Zuid-Afrikanen Afrikaans, wat neerkomt op veertien procent van de bevolking. “De veertien procent Afrikaans sprekende minderheid in Zuid-Afrika en de vijf procent Nederlands sprekende minderheid in Europa staan voor een gelijksoortige uitdaging om onze culturele identiteit te handhaven in een tijdperk van voortstuwende culturele globalisering”.

De oud-president waarschuwt dat de waarborgen in de Zuid-Afrikaanse grondwet om de Afrikaanse talen te beschermen, op allerlei wijzen worden omzeild. Zo heeft de regering steeds meer de neiging het Engels als enige ambtelijke taal te hanteren. Ook is het aantal scholen waar Afrikaans wordt gesproken, afgenomen van 3400 in 1994 tot ongeveer 800 in 2006, en worden de universiteiten gedwongen steeds meer te ‘verengelsen’.

De Klerk wijst erop dat de Zuid-Afrikaanse grondwet bepaalt dat het land elf officiële talen kent. Die bepaling berust op een historisch compromis, voortgekomen uit jarenlange onderhandelingen. “Erodering of miskenning van deze bepaling brengt een groot risico met zich mee”.

De Klerk was president van Zuid-Afrika van 1989 tot 1994. Hij staat bekend als de man die de apartheid afschafte en Zuid-Afrika tot een zwarte partheidsstaat omvormde waarbij de zwarte meerderheid van het land stemrecht kreeg. De Klerk kreeg samen met Nelson Mandela in 1993 de Nobelprijs voor de Vrede. Zuid-Afrika ligt nu helemaal op zijn achterste.